Zakażenie układu moczowego to najczęstsze zakażenie bakteryjne występujące u dzieci. Według badań, około 8% dziewczynek i 1-2% chłopców do 5. roku życia przynajmniej raz choruje na ZUM (1). Jego objawy są mało specyficzne, zależne od wieku dziecka i różnią się od tych, które występują u osób dorosłych (2).

Jak rozpoznać zapalenie pęcherza u dziecka? Objawy

Niestety, zakażenia tego typu bardzo często rozwijają się właśnie u najmłodszych pacjentów. Ze względu na różnice w budowie anatomicznej, dziewczynki chorują częściej niż chłopcy (3).

Stan zapalny zlokalizowany w pęcherzu i cewce moczowej określa się jako zapalenie dolnych dróg moczowych. Do zakażenia dochodzi zwykle właśnie tą drogą (tzw. wstępującą), czyli przez cewkę moczową, pęcherz i moczowody. Gdy bakterie dotrą do nerek, mówimy o zapaleniu górnych dróg moczowych (3).

Według statystyk aż 85% zakażeń wywołuje pałeczka okrężnicy, szerzej znana jako bakteria E.coli. Czasem, jeżeli zapalenie pęcherza u dziecka występuje dość często, należy rozważyć, czy przyczyną nie są nieprawidłowości w drogach moczowych lub wady w obrębie pęcherza (2, 3). Same objawy ZUM są zależne od wieku dziecka. U tych najmłodszych, niepotrafiących samodzielnie zwrócić nam uwagi na odczuwane dolegliwości, można zauważyć np. brak apetytu, bolesność i tkliwość brzucha, kolkę jelitową, nudności i wymioty, gorączkę  – bez wyraźnej przyczyny, oraz biegunkę (2, 3).

Symptomy występujące u starszych dzieci to: pieczenie, kłucie w okolicy cewki moczowej, bolesne parcie na mocz i ból przy oddawaniu moczu, gorączka, ból w okolicy lędźwiowej, a także mimowolne moczenie się. Oprócz tego zmienia się zabarwienie moczu. Staje się on bardziej ciemny, mętny, czasem wydziela nieprzyjemny zapach amoniaku (2, 3).

Jak leczyć zapalenie pęcherza u dzieci? Domowe sposoby i antybiotyk

Pierwszym krokiem, jaki powinno się wykonać od razu po wystąpieniu objawów, jest zbadanie moczu. Poza badaniem ogólnym, wykonuje się również posiew, pozwalający określić, z jakim rodzajem bakterii mamy do czynienia. W ten sposób nie tylko wykryjemy zapalenie pęcherza moczowego u dziecka, ale również będziemy mogli podjąć najbardziej skuteczne leczenie, zorientowane na konkretny rodzaj drobnoustrojów (3).

Bardzo istotny jest sposób, w jaki pobierzemy próbkę do badania. Niestety, rodzice bardzo często robią to nieprawidłowo, co doprowadza do fałszywych wyników. Przed badaniem ogólnym należy podmyć dziecko. Próbkę do badania pobieramy nie na samym początku, tyko pod koniec mikcji. Najlepiej zanieść ją do badania jak najszybciej. Kilkugodzinne przetrzymywanie moczu również może doprowadzić do zafałszowania wyników (3).

Gdy badanie potwierdzi zakażenie układu moczowego lub ropomocz, lekarz prawie zawsze przepisuje leczenie antybiotykiem lub preparatem przeciwbakteryjnym, np. furaginą. U bardzo małych dzieci często stosuje się dożylną drogę podania leku. Samo leczenie trwa zazwyczaj około tygodnia (3).

W formie domowych sposobów na załagodzenie objawów zapalenia pęcherza u dziecka (również po zakończeniu leczenia, w ramach profilaktyki) warto podawać maluchowi odpowiednie ilości płynów, dbać o jego higienę, unikać zaparć oraz przypilnować, aby dziecko wypróżniało się do końca (3). Niestety objawowe zakażenie dróg moczowych jest zbyt poważną dolegliwością, mogącą spowodować problemy z nerkami, dlatego nie należy ograniczać się do domowego leczenia. Konsultacja z lekarzem powinna być więc pierwszym krokiem do określenia, czy mamy do czynienia z zapaleniem pęcherza u dziecka i tego, w jaki sposób należy je leczyć.

 

  1. Kuchar E. Czy zakażenia układu moczowego u dzieci leczy się w szpitalu? Dostęp online: http://pediatria.mp.pl/lista/75000,czy-zakazenia-ukladu-moczowego-u-dzieci-leczy-sie-w-szpitalu Data dostępu:06.04.2017
  2. Kupilas A. Zakażenie układu moczowego. Przegląd Urologiczny 2006;4(38):50-59.
  3. Pietrzyk J. Zakażenia układu moczowego. Dostęp online: http://pediatria.mp.pl/choroby/ukladmoczowy/75067,zakazenia-ukladu-moczowego Data dostępu:06.04.2017